Filtr prysznicowy – co to jest i kiedy warto go wybrać?

Filtr prysznicowy to urządzenie montowane na wężu lub w słuchawce, które ogranicza głównie wolny chlor i zanieczyszczenia mechaniczne.

Warto go rozważyć, gdy woda jest mocno chlorowana, instalacja jest stara albo masz wrażliwą skórę. Nie zastąpi jednak zmiękczacza wody ani filtra do wody pitnej.

Codzienny prysznic to dla większości z nas chwila relaksu i podstawowy element higieny. Rzadko jednak zastanawiamy się, jakiej jakości woda płynie ze słuchawki.

Woda przeznaczona do spożycia przez ludzi w Polsce podlega wymaganiom jakościowym wynikającym m.in. z dyrektywy (UE) 2020/2184.

Mimo to może zawierać pozostałości chloru używanego do dezynfekcji, sole wapnia i magnezu decydujące o twardości wody, a także drobne zanieczyszczenia z instalacji.

U części osób przekłada się to na uczucie ściągniętej skóry i matowe włosy, a na armaturze szybko osadza się kamień. Rozwiązaniem, które coraz częściej pojawia się w łazienkach, jest filtr prysznicowy.

Sprawdź, czym jest, jak działa i kiedy warto go wybrać.

Co to jest filtr prysznicowy?

Filtr prysznicowy to niewielkie urządzenie montowane na drodze wody płynącej do słuchawki prysznicowej. Najczęściej ma postać kompaktowej obudowy z wymiennym wkładem, którą przykręca się między wężem a baterią albo między wężem a słuchawką. Spotkasz też modele zintegrowane ze słuchawką – wtedy wkład filtrujący znajduje się w jej rączce.

Zadaniem filtra jest zmniejszenie ilości wybranych substancji w wodzie, przede wszystkim wolnego chloru, a w zależności od wkładu także osadów mechanicznych, rdzy czy niektórych metali.

Warto od razu podkreślić jedną rzecz. Filtr pod prysznic działa inaczej niż filtry do wody pitnej. Woda pod prysznicem jest gorąca i płynie szybko, więc ma bardzo krótki kontakt ze złożem filtracyjnym. Dlatego filtry prysznicowe są projektowane głównie z myślą o komforcie skóry i włosów, a nie o oczyszczaniu wody do picia.

Kiedy wybrać filtr prysznicowy?

Nie każdy potrzebuje filtra pod prysznic. Jeśli woda w Twoim domu jest miękka, nie czujesz zapachu chloru, a skóra i włosy nie sprawiają problemów, prawdopodobnie nie zauważysz dużej różnicy. Są jednak sytuacje, w których filtr prysznicowy warto rozważyć:

• Czujesz zapach chloru – zwłaszcza w okresach, gdy wodociągi zwiększają dawkę środka dezynfekującego, np. po awariach sieci lub latem.
• Mieszkasz w rejonie z twardą wodą – widać to po białym osadzie na kabinie, bateriach i słuchawce, który szybko wraca po czyszczeniu. Filtr ograniczy osady mechaniczne, ale bardzo twardej wody nie zmiękczy.
• Masz skórę suchą, wrażliwą lub skłonną do podrażnień – część osób odczuwa po prysznicu ściągnięcie, swędzenie czy zaczerwienienie.
• Twoje włosy są farbowane, rozjaśniane lub zniszczone – chlor i osady mineralne mogą sprawiać, że włosy szybciej tracą blask i kolor.
• Mieszkasz w starym budynku – w starszych instalacjach do wody mogą trafiać drobiny rdzy i inne zanieczyszczenia mechaniczne.
• Kąpiesz małe dzieci – skóra dziecka jest cieńsza i delikatniejsza, więc wielu rodziców woli ograniczyć jej kontakt z chlorem.

Jeśli masz wątpliwości, zacznij od sprawdzenia jakości wody. Informacje o twardości i parametrach wody udostępnia lokalne przedsiębiorstwo wodociągowe, a dokładniejszy obraz da badanie w laboratorium.

W czym pomaga filtr pod prysznic?

Efekty stosowania filtra prysznicowego zależą od rodzaju wkładu i jakości wody w Twojej okolicy. Warto podchodzić do nich realistycznie – filtr nie jest kosmetykiem ani lekiem, ale może poprawić komfort codziennej kąpieli. Najczęściej wymieniane korzyści to:

• Mniej chloru w wodzie – wkłady KDF i z witaminą C ograniczają ilość wolnego chloru, dzięki czemu woda ma słabszy zapach, a skóra może być mniej przesuszona.
• Większy komfort przy wrażliwej skórze – badanie brytyjskich naukowców sugeruje, że twarda woda sprzyja odkładaniu się detergentów na skórze, co może nasilać podrażnienia, szczególnie u osób z atopowym zapaleniem skóry. Trzeba jednak pamiętać, że w tym badaniu używano zmiękczacza jonowymiennego, a nie typowego filtra prysznicowego.
• Lepsza kondycja włosów – wielu użytkowników zauważa, że włosy są bardziej miękkie i łatwiej się rozczesują, a kolor po farbowaniu utrzymuje się dłużej.
• Mniej zanieczyszczeń mechanicznych – siateczki i włókniny zatrzymują piasek czy drobiny rdzy, które mogłyby zatykać dysze słuchawki.
• Przyjemniejszy prysznic – brak „basenowego” zapachu sprawia, że kąpiel jest po prostu bardziej relaksująca.

Warto też wiedzieć, czego filtr prysznicowy zazwyczaj nie zrobi. Typowy wkład nie zmiękczy skutecznie bardzo twardej wody, bo do tego potrzebna jest instalacja zmiękczająca z żywicą jonowymienną. Nie usunie też bakterii w stopniu porównywalnym z profesjonalnymi systemami uzdatniania.

Jakie są rodzaje filtrów prysznicowych?

Na rynku znajdziesz kilka typów filtrów pod prysznic. Różnią się one przede wszystkim złożem filtracyjnym i budową.

Filtr węglowy

Wykorzystuje węgiel aktywny, który dobrze wiąże chlor, część związków organicznych i nieprzyjemne zapachy. Jego skuteczność spada jednak w gorącej wodzie i przy dużym przepływie, dlatego w filtrach prysznicowych węgiel zwykle łączy się z innymi złożami.

Filtr KDF

KDF (Kinetic Degradation Fluxion) to granulat miedziano-cynkowy. Złoże przekształca wolny chlor w nieszkodliwe chlorki, może ograniczać ilość niektórych metali rozpuszczonych w wodzie i hamuje namnażanie się drobnoustrojów wewnątrz wkładu. Dobrze pracuje w ciepłej wodzie, dlatego jest jednym z najczęściej stosowanych złóż w filtrach prysznicowych.

Filtr z witaminą C

Kwas askorbinowy reaguje z chlorem i chloraminami, neutralizując je. Ta metoda jest wykorzystywana m.in. do odchlorowywania wody w zastosowaniach technicznych. Wkłady z witaminą C działają szybko i w gorącej wodzie, ale zwykle zużywają się szybciej niż inne. Często zawierają też dodatki zapachowe.

Filtr jonizujący i mineralny

Zawiera kulki ceramiczne lub mineralne, które według producentów mają poprawiać właściwości wody. Warto podchodzić do takich deklaracji ostrożnie – niezależnych badań potwierdzających wpływ jonizacji na skórę jest niewiele. Główną pracę wykonują zwykle inne złoża zawarte we wkładzie.

Filtr wieloetapowy

Łączy kilka złóż w jednej obudowie, np. siateczkę, włókninę polipropylenową, KDF, węgiel aktywny i witaminę C. To najbardziej uniwersalne rozwiązanie, jeśli chcesz ograniczyć jednocześnie chlor i zanieczyszczenia mechaniczne.

Pod względem budowy wyróżnia się natomiast dwa typy: filtry montowane na wężu (osobna obudowa przykręcana do baterii lub słuchawki) oraz słuchawki prysznicowe z filtrem, czyli słuchawki ze zintegrowanym wkładem. Wśród popularnych marek filtrów prysznicowych spotkasz m.in. Philips, AquaBliss, Jolie czy koreański VitaMON.

Wybierając konkretny model, zwróć uwagę na kilka rzeczy:

• rodzaj złoża – jeśli głównym problemem jest chlor, wystarczy wkład KDF lub z witaminą C, a przy starej instalacji przyda się dodatkowo filtr mechaniczny,
• wydajność wkładu – producenci podają ją w litrach lub miesiącach użytkowania, co pozwala oszacować koszt eksploatacji,
• dostępność i cenę wkładów zamiennych – tani filtr z drogimi lub trudno dostępnymi wkładami szybko przestaje się opłacać,
• przyłącze i wymiary – sprawdź, czy filtr zmieści się w Twojej kabinie i pasuje do węża,
• przepływ wody – przy niskim ciśnieniu w instalacji lepiej wybrać model o małych oporach przepływu.

Jak zamontować filtr prysznicowy?

Montaż filtra prysznicowego jest prosty i w większości przypadków nie wymaga narzędzi ani pomocy hydraulika.

Standardowe przyłącza prysznicowe w Polsce mają gwint 1/2 cala, więc większość filtrów pasuje bez przejściówek.

1. Zakręć wodę i odkręć słuchawkę lub wąż. W zależności od modelu filtr montuje się między baterią a wężem albo między wężem a słuchawką.
2. Przygotuj filtr. Wyjmij wkład z opakowania, włóż go do obudowy i sprawdź, czy w przyłączach znajdują się uszczelki.
3. Przykręć filtr. Nakręć go ręcznie, zwracając uwagę na strzałkę kierunku przepływu na obudowie. Nie dokręcaj zbyt mocno, bo możesz uszkodzić gwint lub uszczelkę.
4. Przepłucz i sprawdź szczelność. Odkręć wodę i pozwól jej płynąć przez 1-2 minuty, aby wypłukać drobiny ze złoża. Jeśli coś przecieka, dokręć połączenie lub owiń gwint taśmą teflonową.

W przypadku słuchawki z filtrem montaż jest jeszcze prostszy – wystarczy zamienić starą słuchawkę na nową. Pamiętaj też o regularnej wymianie wkładu. Zależnie od modelu i zużycia wody robi się to zwykle co 2-6 miesięcy. Zużyty wkład przestaje skutecznie filtrować, a w skrajnych przypadkach może sprzyjać rozwojowi bakterii.

Podsumowanie

Filtr prysznicowy to proste i niedrogie rozwiązanie, które pomaga ograniczyć ilość chloru i zanieczyszczeń mechanicznych w wodzie do kąpieli. Najwięcej skorzystają na nim osoby o wrażliwej skórze, osoby ze zniszczonymi lub farbowanymi włosami oraz mieszkańcy rejonów, w których woda jest mocno chlorowana.

Wybierając filtr pod prysznic, kieruj się jakością wody w swoim domu, rodzajem złoża i kosztem wymiany wkładów. Pamiętaj jednak, że filtr prysznicowy to rozwiązanie uzupełniające. Jeśli zależy Ci na czystej wodzie w całym domu, także do picia i gotowania, sprawdź filtry do wody montowane pod zlewem lub na wejściu instalacji.

FAQ

Źródła

1. Danby S.G. i in., The Effect of Water Hardness on Surfactant Deposition after Washing and Subsequent Skin Irritation in Atopic Dermatitis Patients and Healthy Control Subjects, Journal of Investigative Dermatology, 2018; 138(1): 68-77. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28927888
2. USDA Forest Service, Vitamin C for Dechlorination, Technology & Development Program. fs.usda.gov
3. World Health Organization, Guidelines for drinking-water quality, 4th edition incorporating the first and second addenda, 2022. who.int
4. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/2184 z dnia 16 grudnia 2020 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. eur-lex.europa.eu